Tagarchief: sodm

Kamervragen over zoutwinning door Nedmag

7 februari 2019 | Stop Zoutwinning

Sandra Beckerman (SP) heeft op 23 januari 2019 kamervragen gesteld aan de Minister van Economische Zaken en Klimaat (EZK) over het bericht dat Nedmag maximaal zout mag winnen. Minister Wiebes heeft die op 6 februari 2019 beantwoord.

Sandra Beckerman (SP)

Sandra Beckerman (SP)

Vraag 1
Kent u het bericht «Nedmag gaat tot het uiterste om al het zout uit de Groninger bodem te halen»? Wat is hierop uw reactie?

Antwoord 1
Het klopt dat Nedmag op 28 november 2018 een gewijzigd winningsplan heeft ingediend. De totale hoeveelheid zout die Nedmag wil winnen op basis van het ingediende winningsplan bedraagt 3,7 miljoen ton. Op basis van de looptijd van deze maximale hoeveelheid wordt per jaar 315.000 ton zout gewonnen.


Vraag 2
Is de 95 centimeter bodemdaling waar Nedmag rekening mee houdt toegestaan? Zo nee, hoeveel daling is wel toegestaan?

Antwoord 2
Op basis van het geldende winningsplan is een bodemdaling van 95 cm niet toegestaan. Het huidige winningsplan staat maximaal 65 cm toe. Uit de procedure die het nieuwe winningsplan nu doorloopt, moet blijken of winning bij 95 cm bodemdaling veilig en verantwoord is. Het door Nedmag ingediende gewijzigde winningsplan wordt momenteel technisch inhoudelijk beoordeeld door Staatstoezicht op de Mijnen (SodM), TNO en de Technische commissie bodembeweging (Tcbb). Hierna wordt het winningsplan voor advies voorgelegd aan het waterschap Hunze en Aa’s, de provincies Groningen en Drenthe en de gemeenten Veendam, Midden-Groningen, Aa en Hunze en Tynaarlo. De Mijnraad brengt een advies uit over het winningsplan en gaat daarbij ook in op de uitgebrachte adviezen. Op basis van alle adviezen zal ik een ontwerpbesluit laten opstellen waarin beoordeeld zal worden of de risico’s en gevolgen die zijn verbonden aan de aangevraagde activiteiten aanvaardbaar zijn.


Vraag 3
Wat heeft het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) u geadviseerd? Voldoet het nieuwe winningsplan aan dat advies?

Antwoord 3
Het door Nedmag ingediende gewijzigde winningsplan ligt nog ter beoordeling en advisering bij SodM. Ik heb nog geen advies van SodM ontvangen. Het advies van SodM zal evenals het advies van TNO en de Tcbb ter beschikking worden gesteld aan de betreffende gemeenten, provincies en het waterschap, zodat deze adviezen kunnen worden betrokken in hun eigen advisering. Een advies van SodM over een gewijzigd winningsplan betreft een aantal thema’s, zoals veiligheid en volledigheid. Het advies van SodM en alle andere adviseurs zal ik meenemen in mijn instemmingsbesluit op dit gewijzigde winningsplan, en waarbij ik een afweging zal maken over de aanvaardbaarheid van de risico’s van de effecten die in dit winningsplan worden beschreven.


Vraag 4
Bent u van mening dat maximale zoutwinning verantwoord is gezien de lekkage en bodemvervuiling in april 2018 bij Veendam en de aardbeving van begin januari 2019? Maakt u zich nu echt geen zorgen dat steeds meer gerommel in de Groninger bodem leidt tot nog meer ellende in die provincie?

Antwoord 4
De conclusie of de voorgestane voortzetting van de zoutwinning verantwoord is kan pas worden getrokken als ik alle beoordelingen en adviezen heb ontvangen en gewogen. Uitgangspunt is dat met mijnbouwactiviteiten pas kan worden ingestemd als vast staat dat deze op veilige en milieuverantwoorde wijze kunnen worden uitgevoerd.


Vraag 5
Klopt het dat er nieuwe boringen worden gedaan in Midden-Groningen? Staan die nieuwe boorlocaties in verbinding met het grote cavernestelsel? Is het onderzoek naar toename van druk in het oude cavernestelsel al afgerond? Zo ja, kunt u dat de Kamer doen toekomen? Zo nee, wanneer wordt dat verwacht? Kan er niet beter pas opnieuw geboord worden als bekend is dat het oprecht veilig kan?

Antwoord 5
Er worden geen boringen gedaan vanuit de gemeente Midden-Groningen. De in het gewijzigde winningsplan aangevraagde boringen worden geboord vanuit de gemeente Veendam. De zoutcavernes die Nedmag wil gaan aanleggen liggen gedeeltelijk wel onder de gemeente Midden-Groningen. Deze nieuwe zoutcavernes mogen niet in verbinding staan met het grote cavernestelsel.

Naar aanleiding van het weglekken van pekelwater en diesel vanuit het huidige cavernestelsel op 20 april 2018 zijn verschillende onderzoeken uitgevoerd door Nedmag. SodM heeft toezicht gehouden op de wijze waarop de onderzoeken zijn uitgevoerd door Nedmag en wat de conclusies zijn van deze onderzoeken. Op basis van deze rapporten heeft Nedmag onder toezicht van SodM de maatregelen getroffen waarmee de cavernes gestabiliseerd en onder controle zijn gebracht. De resultaten van deze onderzoeken zijn verwerkt in het gewijzigde winningsplan. Nedmag heeft het gewijzigde winningsplan en de onderliggende onderzoeken al openbaar gemaakt en op de eigen website geplaatst. De conclusies van de onderzoeken zullen worden betrokken in het advies van SodM over het gewijzigde winningsplan, waarin ook de vraag of de risico’s en de gevolgen van de aangevraagde activiteiten aanvaardbaar zijn beantwoord wordt.


Vraag 6
Wordt bij die nieuwe boringen toegestaan dat diesel in de grond wordt gepompt om zout te winnen? Gaat u bewust toestaan dat nog meer gebied in Groningen kapot wordt gemaakt?

Antwoord 6
Momenteel is diesel een veelgebruikte toepassing bij zoutwinning. In de Staat van de sector Zout heeft SodM aangegeven dat het gebruik van diesel ongewenst is en dat de sector onderzoek moet doen naar alternatieven. Ik zal vooralsnog niet overgaan tot een algemeen verbod tot toepassing van diesel bij zoutwinning maar de sector nog de gelegenheid bieden om alternatieven te ontwikkelen. Het gebruik van diesel is cruciaal in de huidige werkwijze van de sector. SodM heeft een zelfstandige bevoegdheid en houdt scherp toezicht op het gebruik van diesel bij de zoutwinning.


Vraag 7
Klopt het dat men geen bezwaar kan maken tegen dit nieuwe winningsplan? Zo ja, waarom is dat het geval?

Antwoord 7
Nee, dat klopt niet. Het afgeven van een instemmingsbesluit op een winningsplan is met veel waarborgen omkleed en garandeert inspraak van betrokken overheden en bewoners. Allereerst worden alle betrokken partijen in de gelegenheid gesteld mij te adviseren over de aanvraag. De procedure bevindt zich nu in deze fase. Als er vervolgens met in achtneming van alle adviezen een ontwerpbesluit is opgesteld, wordt er door het ministerie een of meerdere informatieavonden georganiseerd waar omwonenden terecht kunnen voor het verkrijgen van aanvullende informatie en het indienen van zienswijzen. Iedereen kan gedurende zes weken op een ontwerpbesluit een zienswijze indienen. Daarna volgt het definitieve instemmingsbesluit waartegen beroep kan worden ingesteld. Zowel het ontwerp als het definitieve besluit worden gepubliceerd.

Gezien de bijzondere omstandigheden rond het bedrijf Nedmag en de verschillende procedures die nu lopen hebben mijn ambtenaren overleg gevoerd en afspraken gemaakt met de verschillende overheden in de regio over de procedure en hoe alle partijen het best gefaciliteerd konden worden. In aanvulling op deze procedure wordt nu een extra informatieavond georganiseerd voorafgaand aan de publicatie van het ontwerpinstemmingsbesluit.


Vraag 8
Garandeert u de veiligheid van de inwoners in dat gebied?

Antwoord 8
Met mijnbouwactiviteiten wordt pas ingestemd als is vastgesteld dat deze op veilige en milieuverantwoorde wijze kunnen worden uitgevoerd. Door de onafhankelijke toezichthouder wordt hierop toegezien. Absolute garanties voor veiligheid zijn echter niet te geven.

 

SodM gaat toezicht op mijnbouwputten intensiveren

7 februari 2019 | Stop Zoutwinning

Er zijn nog te veel gebreken en defecten aan mijnbouwputten, dat blijkt uit het rapport ‘De integriteit van onshore putten in Nederland’ van het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM). Daarom gaat SodM het toezicht op mijnbouwputten intensiveren. Voor dit onderzoek heeft SodM een kleine 1.600 putten op land onderzocht. Met name in de sector geothermie moet de kwaliteit van de putten omhoog om lekkages te voorkomen. Maar ook bij putten voor zout, gaswinning en gasopslag heeft SodM gebreken geconstateerd.


Bij zoutwinning worden putten gebruikt, een put is de verbinding van de bovengrond met de ondergrond. Een put bestaat uit een of meerdere eromheen liggende buizen. Putten met één buis, zoals bij de zoutwinning, zijn kwetsbaarder dan putten met een dubbele of zelfs driedubbele verbuizing. Als een eerste buis lekt, kan een tweede buis deze lekkage opvangen zodat de stof niet in de ondergrond terecht komt. Een ander voordeel van meerdere buizen is dat je de tweede buis kunt inzetten als meetpunt van eventuele lekkage. Naast het aantal buizen, is de kwaliteit van de gebruikte materialen van belang.

De zoutputten hebben een enkele buis. In een aantal gevallen was sprake van gebreken aan de put. In Twente hebben daardoor lekkages van pekelwater plaatsgevonden. Deze putten zijn inmiddels allemaal vervangen door putten van betere kwaliteit. Aandacht voor het veiligheidsbeheerssysteem van de put moet in de sector zout nog wel verder omhoog.

Dat er in onze regio minder lekkages geregistréérd zijn, betekent niet dat die lekkages er niet geweest zijn of nog zijn.
Wij denken dat de putten in Groningen en Friesland domweg minder vaak gecontroleerd zijn en dat veel meer lekkages opgemerkt zouden worden als er beter en vaker gecontroleerd zou worden.

Dit jaar zal SodM in de zoutsector extra toezien op het veiligheidsbeheerssysteem van de zoutbedrijven.


Voor dit bericht is gebruik gemaakt van tekst uit het nieuwsbericht van SodM van 7 februari 2019 : SodM gaat toezicht op mijnbouwputten intensiveren

GBB in gesprek met Theodor Kockelkoren van SodM – Ook zoutwinning op de agenda

29 januari 2019 | Stop Zoutwinning

Voor de GBB-bijeenkomst van 22 januari 2019 was Ir. T.F. Kockelkoren uitgenodigd, inspecteur-generaal  van het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM), onafhankelijk toezichthouder op het naleven van wetten en regels rondom de mijnbouw en de gevolgen daarvan. Op de agenda stond niet alleen de gaswinning maar ook de zoutwinning.

Kort samengevat laat de calamiteit bij Tripscompagnie in april 2018 volgens Kockelkoren zien dat de risico’s van zoutwinning groter zijn dan men wist.

Er zit daar al 40 miljoen liter dieselolie in de ondergrond (in de cavernes) die niet meer verwijderd kan worden.  Nu is er dieselolie weggelekt, Nedmag weet eigenlijk niet precies waar die gebleven is. Door het lek onstaat er nu meer bodemdaling dan toegestaan en ook veel sneller.

Volgens Kockelkoren is de kans op vervuiling van drinkwater en grondwater klein maar hij zegt ook dat dit niet kan worden uitgesloten. Wij maken ons daar grote zorgen over.

Inmiddels wordt ook toegegeven dat zoutwinning aardbevingen kan veroorzaken. In opdracht van SodM is het monitoringnetwerk in de buurt van Heiligerlee uitgebreid. Daardoor kan de locatie van bevingen veel nauwkeuriger worden bepaald.

Sinds de installatie van het netwerk hebben zich een paar lichte bevingen voorgedaan. SodM wil dat deze netwerken verder worden uitgebreid zodat ze op meer plaatsen precies kunnen zien wat er gaande is. De recente bevingen worden nog onderzocht, die worden nog niet goed begrepen, ook door het KNMI niet.

In verband met de vele incidenten bij de zoutwinning heeft SodM het toezicht sterk uitgebreid.

Hieronder de opname van het deel over zoutwinning.

 

Ook video’s van de overige onderwerpen
Zie voor de overige onderwerpen de GBB-video’s daarover in het Beeldverslag van het gesprek tussen de GBB en dhr. Kockelkoren (SodM) op de GBB-website.

Gesprek met Staatstoezicht op de Mijnen (SodM)

5 december 2018 | Stop Zoutwinning

Inspecteur-generaal Theodor Kockelkoren en senior inspecteur Ondergrond Gerco Hoedeman van SodM zijn 5 december jl. in Borgercompagnie geweest voor een gesprek met de bewonersgroep Borgercompagnie en Stichting Stop Zoutwinning .

Dat was in diverse opzichten een verhelderend gesprek. Zo bleek onder andere dat de beweringen van Nedmag over oorzaak en risico’s van de Nedmagcalamiteit in Tripscompagnie niet kloppen. Nedmag doet het voorkomen alsof SodM de conclusies van Nedmag volledig deelt, maar dat blijkt helemaal niet waar te zijn.

Ook lijkt SodM de risico’s van het gebruik van dieselolie hoger in te schatten dan Nedmag.

Nedmag zegt dat ze van hun fouten leren en dat ze de winningsmethode gaan aanpassen, ze gaan de cavernes kleiner maken en de druk bij het winnen veranderen.
Volgens ons zeggen ze daarmee dat de cavernes en de druk bij het winnen te groot waren en dat ze kennelijk niet wisten wat de risico’s daarvan waren . Dat bevestigt onze indruk dat Nedmag geen controle heeft over de gevolgen van haar activiteiten. Wij vinden dat onverantwoord!

Wij hadden meer vragen dan SodM in twee uur kon beantwoorden. Daarom is afgesproken dat wij de resterende vragen schriftelijk bij SodM indienen.  Meer informatie hierover in een volgend nieuwsbericht.

Nedmag ontwijkt volledige openheid over oorzaak calamiteit

13 november 2018 | Stop Zoutwinning

Zo’n 75 bestuursleden, vrijwilligers en steunbetuigers van Stop Zoutwinning en Bewonersgroep Borgercompagnie waren aanwezig bij de Nedmag informatiesessie op 13 november jl.  Ir. Adriaan Houtenbos, onafhankelijk onderzoeker bodemdaling is zo verontwaardigd over de gang van zaken dat hij naar Veendam gekomen was om ons te steunen.

Volgens Nedmag is het lek onstaan door te veel druk op zij- en bovenkant van de zoutcaverne.
Dat is alles. Meer informatie krijgen we niet.
Wat de oorzaak is van die te grote druk wordt niet verteld.

Volgens Nedmag is dit het resultaat van maandenlang onderzoek en noemt het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) dit de meest logische verklaring  (het is dus niet zeker dat dit de oorzaak is). Tenminste, dat zegt Nedmag. Dit is nog niet door SodM zelf publiekelijk bevestigd.

Over de gelekte dieselolie en het pekelwater zegt Nedmag, zoals gewoonlijk, dat de kans minimaal is dat dit in de bodem terechtkomt en dat het SodM die conclusie deelt. Ook daarover geen bevestiging van SodM zelf.

De onderzoeksresultaten zouden door een externe deskundige worden beoordeeld en daarna formeel worden getoetst door SodM. Ook daarover is nog niets bekend gemaakt.

Technische briefing SodM Tweede Kamer over Staat van de sector Zout

5 september 2018 | Stop Zoutwinning

Uit het door het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) uitgebrachte rapport Staat van de sector zout bleek dat de risico’s van zoutwinning groter zijn dan tot nu toe erkend werd.

Op 5 september 2018 was er een technische briefing van SodM over de Staat van de sector zout  voor de vaste Kamercommssie Economische Zaken en Klimaat (EZK).
Deelnemers: S.M. Beckerman (SP), R.A.A. Jetten (D66), T.M.T. van der Lee (GL), A.H. (Agnes) Mulder (CDA), F.P. Wassenberg.


Theodor Kockelkoren, de inspecteur-generaal van SodM, heeft bij de technische briefing gewezen op de risico’s op langere termijn, de wetenschap daarover staat volgens hem nog in de kinderschoenen. Zonder een beter begrip van deze risico’s vindt SodM het niet verstandig om steeds grotere cavernes te maken. Ook het relatief grote aantal putten en cavernes die niet meer gebruikt worden brengt volgens SodM veiligheids- en financiële risico’s voor de samenleving met zich mee.

De calamiteit bij de Nedmag-put in Tripscompagnie leidt tot versnelde en grotere bodemdaling. Volgens Kockelkoren brengt iedere lekkage van pekel en diesel uit de caverne het risico met zich mee dat deze lekkage zich een weg naar de bovengrond baant. Vervuiling van grondwater is daarom niet uit te sluiten.

Volgens hem is het inmiddels duidelijk dat ook na het stoppen van de zoutwinning risico’s aanwezig kunnen zijn en blijven en dat er ook decennia na beëindiging van gas- en zoutwinning nog schade kan ontstaan.

Zie voor meer informatie de volledige spreektekst van Theodor Kockelkoren voor de technische briefing aan de vaste Kamercommissie EZK.

Onthutsend rapport van SodM over zoutwinning

10 juni 2018 | Stop Zoutwinning

Staatstoezicht op de mijnen (SodM) heeft op 31 mei 2018 het rapport Staat van de sector zout uitgebracht.

Daaruit bleek dat de risico’s nog groter zijn dan wij al vermoedden.

We noemen er hier een paar:

    • Zoutwinning kan negatieve effecten hebben op de waterhuishouding en de infrastructuur. Bij zoutwinning kunnen verontreinigingen door pekel en diesel optreden waardoor oppervlaktewater en grondwater onbruikbaar kunnen worden voor het produceren van drinkwater.

    • Zoutwinningsbedrijven houden te weinig rekening met risico’s en mogelijke gevolgen op langere termijn.

    • Bodemdaling als gevolg van zout- en gaswinning is niet altijd voldoende in te schatten en te volgen. Cavernes kunnen instorten met plotselinge bodemdaling tot gevolg. Er is altijd een reële kans op een onvoorziene mate van bodemdaling.

    • SodM erkent dat er te weinig kennis is over wat er in de ondergrond gebeurt tijdens de winning en daarna.
      Intensiever monitoren van cavernes en onderzoek naar het gedrag van cavernes is noodzakelijk om de risico’s beter te begrijpen.

    • Theodor Kockelkoren, Inspecteur-generaal der Mijnen: “Visie en strategie hoe om te gaan met de risico’s die kunnen ontstaan na de winning staan nog in de kinderschoenen.”

Ook een paar van onze volksvertegenwoordigers zijn ervan geschrokken, er zijn al (kamer) vragen over gesteld door leden van de Tweede Kamer en van de Provinciale Staten van Groningen.

In onze eerstvolgende steunbetuigersnieuwsbrief vertellen we hier meer over.

Partij voor de Dieren, Partij voor het Noorden en PvdA eisen aandacht voor de gevaren van zoutwinning

7 juni 2018 | OldambtNu.nl

De Statenfracties van de Partij voor de Dieren, Partij voor het Noorden en de Partij van de Arbeid zien na het lezen van het rapport “De staat van de sector zout” van het Staatstoezicht op de Mijnen alle reden om flink op de rem te trappen als het gaat om de zoutwinning in de provincie Groningen. Zij hebben om die reden schriftelijke vragen gesteld aan het College van GS.

De Statenfracties van de Partij voor de Dieren, Partij voor het Noorden en de Partij van de Arbeid zien na het lezen van het rapport “De staat van de sector zout” van het Staatstoezicht op de Mijnen alle reden om flink op de rem te trappen als het gaat om de zoutwinning in de provincie Groningen. Zij hebben om die reden schriftelijke vragen gesteld aan het College van GS.

Het SodM is, in de ogen van de fracties, met een vernietigend rapport gekomen. In het rapport worden veel vraagtekens gesteld over de veiligheid van mens, dier en milieu.
Lees verder…

SodM waarschuwt voor sinkholes door zoutwinning

1 juni 2018 | OldambtNu.nl

Volgens een rapport van het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) houden zoutwinningsbedrijven onvoldoende rekening met de risico’s van hun activiteiten. Als gevolg van de zoutwinning kunnen volgens het SodM sinkholes ontstaan. Dit zijn grote kraters in het grondoppervlak door verzakkingen.

Het rapport concludeert verder dat de zoutwinningsbedrijven onvoldoende rekening houden met de risico’s op langere termijn en zich alleen bezighouden met de risico’s tijdens de zoutwinning. Het SodM sommeert de bedrijven om nu alvast maatregelen te nemen en niet pas wanneer er daadwerkelijk problemen voorkomen.
Lees verder …

Handhavingsverzoek Midden-Groningen door SodM afgewezen

31 mei 2018 | Stop Zoutwinning

In een eerder bericht hadden we u al laten weten dat Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) het handhavingsverzoek van de gemeente Midden-Groningen heeft afgewezen, Nedmag mag nieuwe cavernes ontwikkelen bij Borgercompagnie.

NedmagDe gemeente Midden-Groningen is van mening dat de voorgenomen zoutwinning van Nedmag in de nieuw te ontwikkelen cavernes niet binnen het winningsplan uit 2013 valt en dat zoutwinning uit boringen VE-5 en VE-6 ongewenst is. Daarom heeft zij aan de minister van Economische Zaken en Klimaat gevraagd erop toe te zien dat:

  • de voorgenomen boringen VE-5 en VE-6 niet worden uitgevoerd anders dan zoals in het winningsplan 2013 staat beschreven;
    of
  • dat de boringen in een gewijzigd winningsplan worden beschreven en beoordeeld;
    of
  • dat de boringen helemaal niet uitgevoerd worden.

Dit verzoek is door SodM onlangs afgewezen.
Stichting Stop Zoutwinning heeft op 31 mei jl. ingesproken tijdens de vergadering van de gemeenteraad van Midden-Groningen om er bij het college van B&W en de gemeenteraad op aan te dringen om bezwaar te maken tegen de afwijzing van haar handhavingsverzoek.

Het is van vitaal belang dat nu eindelijk alle gegevens over de ernstige lekkage van april, maar ook over de voorgenomen boringen boven water komen. Waar worden de nieuwe cavernes exact aangeboord? Wat is de invloed van de nieuwe cavernes op de voorspelde bodemdalingsgebieden? Wat wordt op termijn de grootte van de nieuwe cavernes? Welke risico’s kleven er aan de nieuwe cavernes, onder andere met betrekking tot instorting en bij het abandonneren van de cavernes? Dat er een levensgroot risico op lekkage is weten we inmiddels helaas al.

Al deze vragen zouden al beantwoord moeten zijn in het huidige winningsplan van Nedmag. Aangezien deze informatie hierin echter ontbreekt kunnen de nieuwe boringen niet onder dit winningsplan plaatsvinden. Daarom mogen het ministerie van Economische Zaken en Klimaat én het SodM deze boringen gewoonweg niet toestaan. Dat SodM in haar besluit technisch onderscheid maakt tussen de boring en de daadwerkelijke winning van zout doet hier niet aan af. De wet- en regelgeving is hierin overduidelijk.