Tagarchief: sodm

Mijnbouwgegevens onbetrouwbaar

9 november 2019 | Stop Zoutwinning

Schokkende resultaten gezamenlijk onderzoek van de noordelijke regionale omroepen bevestigen dat we niet kunnen vertrouwen op de informatie die mijnbouwbedrijven aanleveren.

  • Besluiten en risico-afwegingen over mijnbouw zijn gebaseerd op informatie van de mijnbouwbedrijven zelf.
  • Er wordt onvoldoende gecontroleerd of die informatie wel klopt.
  • De mijnbouwsector bepaalt zelf wat, waar, wanneer en hoe gemeten wordt en hoe die metingen geanalyseerd, geïnterpreteerd en gepubliceerd worden.
  • Die gegevens zijn niet allemaal voor iedereen toegankelijk waardoor de juistheid daarvan niet door onafhankelijke wetenschappers kan worden vastgesteld.
  • Onafhankelijke controle is wel nodig omdat de mijnbouwsector er grote financiële belangen bij heeft om de risico’s te bagatelliseren en de kosten te beperken.
    Dat doen ze ook, daar zijn tientallen voorbeelden van.
  • De winsten uit de gas-, zout- of oliewinning worden gedeeld tussen de winmaatschappijen en het ministerie van Economische zaken en Klimaat (EZK). EZK heeft daardoor dus ook financiële belangen, terwijl die ook verantwoordelijk is voor de vergunningverlening, toezicht en handhaving.

Uit diverse onderzoeken is gebleken dat die informatie niet betrouwbaar is. Gerenommeerd onderzoeker ir. Adriaan Houtenbos brengt dit al langere tijd onder de aandacht. Het is dus niet zo dat de overheid dit niet weet.
Er worden dus vergunningen op oneigenlijke gronden verleend. Het is nog niet duidelijk hoeveel dat er precies zijn, maar er zijn  al tientallen voorbeelden gevonden.

In de onderstaande video’s van rtv Oost wordt kort en duidelijk uitgelegd hoe dit werkt.

De conclusies uit het nieuwe gezamenlijk onderzoek van de noordelijke omroepen zijn ronduit schokkend!
In de uitstekende artikelen van Omrop Fryslân en rtv Oost wordt dit zo goed beschreven dat dit voor iederen duidelijk is:

rtv Drenthe heeft ervoor gekozen om niet alle onderzoeksresultaten te publiceren maar alleen een samenvatting.
RTV Noord deed ook mee aan het onderzoek maar heeft er tot nu toe nog helemaal niets over gepubliceerd. Wij gaan er van uit dat dit alsnog zal gebeuren, tenslotte is dit ook voor veel inwoners van Groningen en Drenthe buitengewoon belangrijk.

De zoutwinning door Nouryon bij Winschoten wordt niet genoemd, terwijl het daar toch waarschijnlijk niet anders zal zijn. Wij verwachten dat er nog een vervolg komt.

Korte video’s met uitleg van rtv Oost



Nedmag mag zoutwinning bij Borgercompagnie uitbreiden

23 oktober 2019 | Stop Zoutwinning

Nedmag mag zoutwinning bij Borgercompagnie uitbreiden maar moet stoppen met zoutwinning uit 2 bestaande cavernes bij Tripscompagnie vanwege de onvoorspelbaarheid van de gevolgen en de onbeheersbaarheid van het waterbeheer.

Dat adviseert Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) die in haar advies ook erkent dat er nog steeds onvoldoende kennis is over de gevolgen van ingrepen in de diepe ondergrond.

Toch vindt SodM dat Nedmag wel nieuwe zoutputten mag aanleggen. Dat zou nu ineens wel veilig kunnen.

Wij vinden dat niet geloofwaardig. Daarvoor is volgens ons meer kennis nodig en meer onafhankelijk onderzoek, inclusief metingen. Maar onzekerheid over de veiligheid en de risico’s op langere termijn is niet de enige reden waarom uitbreiding van de zoutwinning in dit gebied onaanvaardbaar is.

  • Mijnbouw in de buurt van waterwingebied is veel te riskant en zou sowieso nooit toegestaan mogen worden.
  • Nedmag dient, in tegenstelling tot de gaswinning, geen landsbelang, gebruikt evenveel energie als 20- tot 30.000 huishoudens, en verbruikt rond de 40 miljoen kuub aardgas per jaar.
    De enorme CO2 uitstoot en stikstofdepositie die daarmee gepaard gaan zijn alleen al voldoende reden om te stoppen met deze zoutwinning.
  • Zoutwinning leidt tot bodemdaling en kan ook aarbevingen veroorzaken. Waarom dan uitbreiding toestaan in een gebied dat al bodemdaling heeft door de huidige zoutwinning, de gaswinning, waterwinning en inklinking van het veen en terwijl de zeespiegel ook nog eens stijgt?
    En waar al zoveel schade aan woningen en andere gebouwen is en sprake van gezondheidsrisico’s door ernstige geluidsoverlast , angst, ongerustheid en zorgen? En waar nog jarenlang aardbevingen kunnen zijn, ook na het stoppen van de gaswinning? En dus nog meer schade en ongerustheid?

Schadeafhandeling
SodM stelt wel aanvullende eisen:

  • Nedmag moet voldoende geld beschikbaar stellen voor álle gevolgen van de zoutwinning, ook in de toekomst. Dit moet vooraf en in een onafhankelijk beheerd fonds.
  • Daarnaast moet de schadeafhandeling in het landelijke schadeloket mijnbouw worden opgenomen en moet het bewijsvermoeden worden toegepast zoals dat ook bij het Groningen gasveld geldt.

Dit lijkt beter dan het is.

Is het wel mogelijk om vooraf in te schatten wat de financiële gevolgen zijn? En wie voor welke schade verantwoordelijk is? Zeker gezien de onvoorspelbaarheid van de gevolgen en de mogelijke onbeheersbaarheid van het waterbeheer. Hoe wordt geborgd dat wij niet alsnog voor een deel van de kosten opdraaien?

Het is ook deels een wassen neus nu men van plan is om een deel van de schade sowieso niet meer te vergoeden.

In de Algemene wet bestuursrecht (Awb) en in de Omgevingswet wordt verankerd dat 5% van de waardedaling van woningen niet meer gecompenseerd wordt; immateriële schade wordt uitgesloten. Dat wordt nu betiteld als een ‘normaal maatschappelijk risico’. En ‘normaal maatschappelijk risico’ komt niet voor vergoeding in aanmerking.

Nóg meer schade dus, voor de inwoners van dit gebied; die kan oplopen tot vele duizenden euro’s. Onaanvaardbaar!

Net als de gemeente Midden-Groningen zijn wij zeer teleurgesteld over dit advies.

Zie voor meer informatie

 

SodM-jaarverslag 2018

17 mei 2019 | Stop Zoutwinning

Het jaarverslag van Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) over 2018 geeft een veel rooskleuriger beeld over de risico’s van zoutwinning dan o.a. de SodM-reactie op het eindrapport van Nedmag over de calamiteit bij Tripscompagnie op 20 april 2018.

Inmiddels is volstrekt duidelijk dat men veel te weinig weet over de risico’s van zoutwinning, de gevolgen op langere termijn en de risico’s door de combinatie van o.a. gas- en zoutwinning (gestapelde mijnbouw).

SodM wekt hiermee de indruk de risico’s te bagatelliseren. Dit helpt niet om het vertrouwen van de inwoners van onze regio terug te winnen, een gemiste kans!

 

Geen nieuwe cavernes zolang niet aantoonbaar veilig te verlaten

3 mei 2019 | Stop Zoutwinning

Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) adviseert om geen nieuwe cavernes aan te leggen bij Heiligerlee, zolang AkzoNobel niet weet hoe ze veilig te verlaten zijn.

De calamiteit bij Nedmag op 20 april 2018 heeft geleid tot nieuwe inzichten over de lange termijnstabilisatie op hoge druk. Men dacht dat dit veilig was maar hierdoor bleek dat een plotselinge doorbraak uit het dak van de caverne mogelijk is. Volgens SodM is er een situatie ontstaan waarvan men niet weet hoe men daar op de lange termijn mee om moet gaan.

De grote zoutcavernes zoals die zijn ontwikkeld bij Heiligerlee kunnen tot onwenselijke en potentieel gevaarlijke situaties leiden. De cavernes moeten mogelijk voor zeer lange termijn bewaakt blijven.

SodM stelt dat het niet verantwoord is om extra cavernes te laten ontstaan zolang er geen strategie is voor het veilig en zonder schade verlaten van de cavernes.

Daarom adviseert SodM aan de minister van Economische Zaken en Klimaat (EZK) om in te grijpen, het huidige winningsplan aan te passen en AkzoNobel geen uitbreiding toe te staan.

Het is goed dat SodM aan de minister van EZK adviseert om in te grijpen maar we vinden het verontrustend dat dit nu pas gebeurt. Wat betekent dit voor andere zoutwinlocaties en andere winningsplannen? Bijvoorbeeld van Nedmag? We gaan het SodM zeker vragen!

En waarom meldt SodM dit niet  in de nieuwsrubriek op de SodM-website? De grote calamiteit bij Nedmag van 20 april 2018 werd daar ook niet gemeld. Waarom niet? Voor meer transparantie is dat toch zeker noodzakelijk.

Zie ook

 

Onderzoeksproject Follow the Money en Noordelijke omroepen over zoutwinning

24 april 2019 | Stop Zoutwinning

Het onderzoeksvoorstel van bewonersgroep Borgercompagnie en Stop Zoutwinning is gekozen om te worden uitgewerkt: “De verwevenheid tussen Nedmag BV, met 50% aandeelhouder NOM en EZK die deelt in opbrengt en winst.”

Het platform voor onderzoeksjournalistiek Follow the Money (FTM) en vier regionale omroepen in Noord- en Oost-Nederland gaan samenwerken op het gebied van onderzoeksjournalistiek.
Zij gaan dit jaar samen tenminste vier journalistieke onderzoeksprojecten uitvoeren. Het publiek kan mee bepalen welke onderwerpen de onderzoeksteams gaan onderzoeken. Via het Pitch-systeem van FTM kan iedereen zelf ideeën indienen en stemmen op zijn favoriete voorstel.

Voor het eerste project heeft Jakoba Gräper namens bewonersgroep Borgercompagnie en stichting Stop Zoutwinning een pitch ingediend: De verwevenheid tussen Nedmag BV, met 50% aandeelhouder NOM en EZK die deelt in opbrengst en winst.

Onder andere dankzij onze steunbetuigers kreeg deze pitch in de eerste ronde de meeste stemmen. Daarna is door Stop Zoutwinning en bewonersgroep Borgercompagnie het onderzoeksvoorstel verder uitgewerkt en onderbouwd. Het team van redacteuren heeft ons voorstel gekozen om als eerste op te pakken en een diepgaand onderzoek in te stellen. Wij zijn erg blij met dit resultaat!

Omdat zoutwinning ook in de andere Noordelijke provincies speelt heeft het redactieteam besloten om het onderzoek niet te beperken tot Groningen en Drenthe, maar alle zoutwinning in Noordoostelijk Nederland onder de loep leggen.

Zie ook

Oordeel SodM over Nedmag-rapport calamiteit 2018

19 april 2019 | Stop Zoutwinning

Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) heeft gereageerd op het eindrapport van Nedmag over lekkage van pekel en hoogstwaarschijnlijk ook diesel door het dak van een zoutcaverne bij Veendam. SodM deelt de conclusies over de waarschijnlijke oorzaak. We hebben dus nog steeds geen zekerheid over de oorzaak. Dat stelt ons niet bepaald gerust.

Dieselolie weggelekt?
Een van de gevolgen van de lekkage is een kans op verontreiniging van de ondiepe ondergrond.
De vloeistof die gelekt is uit het cavernestelsel bestaat grotendeels uit pekel maar er kan ook dieselolie meegelekt zijn omdat er een grote hoeveelheid dieselolie in het cavernestelsel zit, ca. 45 miljoen liter, dat is nog 5 miljoen meer dan eerder werd vermeld. Zowel Nedmag als SodM weten niet waar deze enorme hoeveelheid diesel zich exact bevindt.

Risico’s voor mens en milieu
Volgens Nedmag is bij de lekkage geen gevaar opgetreden voor mens en milieu maar SodM denkt daar toch anders over. Hoewel SodM de kans klein acht dat grond- en oppervlaktewater door pekel of dieselolie vervuild worden, kunnen de gevolgen in het geval van een eventuele vervuiling wel groot zijn. Vanwege de grote onzekerheden in de berekeningen van de scheur en de eigenschappen van de ondergrond vindt SodM het belangrijk om voorzichtig te zijn.

Nedmag heeft nog steeds onvoldoende kennis
SodM is van mening dat Nedmag meer kennis had kunnen (en moeten) ontwikkelen om de situatie beter te begrijpen en onder controle te hebben. SodM is daarom ook van mening dat mocht Nedmag in de toekomst verder willen opereren ze deze kennis moet vergaren.

Snellere en grotere bodemdaling
Ook een punt van zorg is dat de beheersmaatregelen tot een veel snellere en grotere bodemdaling van 76 cm leiden in plaats van de toegestane 50 cm.
Het waterschap Hunze en Aa’s heeft maatregelen genomen om de effecten van een bodemdaling van 69 cm aan te kunnen. Deze maatregelen zullen nu uitgebreid moeten worden. Het is maar de vraag of dat nog haalbaar is.

Zie ook

Eerdere berichten

Nedmag, Akzo en Frisia krijgen last onder dwangsom opgelegd

15 april2019 | Stop Zoutwinning

Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) heeft Nedmag een last onder dwangsom opgelegd.

Nedmag, Akzo en Frisia hebben een last onder dwangsom opgelegd gekregen door het Staatstoezicht op de Mijnen, omdat een chemisch veiligheidsrapport voor het gebruik van diesel ontbreekt.

Nedmag-directeur Bruning noemde dit eerder een “administratieve omissie”, maar uit de nu door SodM opgelegde maatregelen blijkt er wel degelijk meer aan de hand te zijn.

De zoutwinbedrijven mogen nu tot 1 september 2019 geen gebruik maken van diesel voor “nieuwe” activiteiten, en ze moeten voor die tijd een chemisch veiligheidsrapport opleveren. Wordt er wel nog diesel ingebracht dan moeten zij een dwangsom van 55.000 euro per week betalen.

In haar eerder gepubliceerde nieuwe winningsplan heeft Nedmag wel alternatieven voor diesel onderzocht, maar worden deze allemaal omschreven als “economisch niet haalbaar”. Geld gaat dus zoals gewoonlijk boven veiligheid bij deze mijnbouwer. Wij vinden dit onacceptabel!

Eerder werd al duidelijk dat, hoewel de zoutwinners de ingebrachte diesel na afloop van de winning uit de grond zouden moeten terugwinnen, zij dit technisch helemaal niet kunnen. Verreweg het grootste deel van de gebruikte disel blijft in de ondergrond zitten.
Op de lange termijn zullen de cavernes met zekerheid gaan lekken en zal de diesel naar bovenliggende grondlagen stromen. Ons grondwater, en daarmee onze drinkwatervoorziening, komen dan in gevaar!


REACH is een systeem voor registratie, evaluatie en toelating van chemische stoffen die in de Europese Unie geproduceerd of geïmporteerd worden. De naam ‘REACH’ betekent Registration, Evaluation, Authorization and restriction of CHemicals. De regelgeving (Verordening nr. 1907/2006) hierover dateert van 18 december 2006, en is vanaf 1 juni 2007 van kracht geworden.

Het doel van het REACH-systeem is het beheersen van de risico’s van chemische stoffen, zoals de risico’s op giframpen, brand en explosies, gezondheidsschade bij werknemers en consumenten, en schade aan het milieu.

Volgens het REACH-systeem zouden alle stoffen die in de Europese Unie in gebruik zijn of in gebruik worden genomen als volgt behandeld moeten worden:

      • inventariseren via een verplichte registratie van de producent of importeur;
      • evalueren voor wat betreft hun risico’s voor mens en milieu;
      • en op basis daarvan al dan niet toelating te geven (autorisatie) om de stoffen te gebruiken.
      • waar mogelijk het gebruik van gevaarlijke chemische stoffen terugdringen.

Foute KNMI-metingen

21 februari 2019 | Stop Zoutwinning

80 van de 98 versnellingsmeters van het meetnetwerk van het KNMI waren jarenlang verkeerd afgesteld, vanaf het moment dat ze in 2014 geïnstalleerd werden tot in december 2018. Het KNMI wist dit al in augustus 2018 maar maakte dit pas op 21 februari 2019 bekend.

De ruwe gegevens van deze meters zijn op zich niet fout, maar zijn verkeerd “geïnterpreteerd”. Daardoor zijn voor allerlei onderzoeken, modellen en beslissingen verkeerde cijfers gebruikt. Dit geldt o.a. voor het Gevaar- en Risicomodel (HRA) en de Seismische Risicokaart. Omdat deze gegevens de basis vormen voor allerlei veiligheidsbeoordelingen en risicoberekeningen, moeten al deze informatie en de daarop gebaseerde beslissingen opnieuw worden bekeken. Deze gegevens worden ook gebruikt om te bepalen welke schade onder de omgekeerde bewijslast valt die geldt voor gaswinning uit het Groningenveld. Ook publicaties daarover moeten worden aangepast.

Het KNMI meet aardbevingen met een netwerk van seismometers en grondversnellingsmeters. Het netwerk van grondversnellingsmeters levert extra informatie over de intensiteit van een beving aan het aardoppervlak. Grondversnelling is een maat voor de intensiteit van een beving. Magnitude daarentegen is een maat voor de kracht van een beving en wordt met seismometers bepaald. Voor de intensiteit aan het oppervlak zijn onder andere de diepte van de beving en de samenstelling van de ondiepe ondergrond van belang.

Het KNMI geeft aan dat er geen sprake is geweest van onjuiste meldingen van opgetreden aardbevingen, niet in aantal, tijdstip, locatie of magnitude. Het betreft een meetfout in de versnellingsdata. Informatie over de grondversnelling heeft betrekking op de intensiteit van een beving aan het aardoppervlak. De oorspronkelijke, correcte, meetgegevens zijn niet verloren gegaan.

Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) laat een onafhankelijke audit op de meetdata van het KNMI uitvoeren. Hierbij zal worden gekeken naar de data van alle versnellingsmeters, dus niet alleen naar de verkeerd afgestelde meters.

Deze meetgegevens worden gebruikt voor het inschatten van seismische risico’s en om schade-oorzaken te achterhalen en zijn daarom ook erg belangrijk voor de bewoners van de regio waar zowel gas- als zoutwinning plaatsheeft of gepland is.

Zie ook

Scherper toezicht op zoutwinningsbedrijven (waaronder Frisia in Harlingen) vanwege omgang met diesel

19 februari 2019 | Leeuwarder Courant | Saskia van Westhreenen

Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) verscherpt het toezicht op de drie zoutwinningsbedrijven in Nederland. Frisia in Harlingen is daar één van.

De drie gaan onvoorzichtig om met het gebruik van diesel in zoutwinningsputten. Bij zoutwinning wordt dieselolie als een dunne deken over de zoutput gelegd. Het gebruik ervan moet in kaart worden gebracht volgens strenge Europese regels, maar dat gebeurt niet.

De bedrijven hangt een dwangsom boven het hoofd. Een rapport rept van ,,een potentieel ernstige bedreiging voor mens en milieu’’.
Lees verder…

Ernstige overtreding door Nedmag en Nouryon

16 februari 2019 | Stop Zoutwinning

Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) heeft een ernstige overtreding geconstateerd bij Nedmag en Nouryon.

Nedmag en Nouryon (vh AkzoNobel) blijken al jarenlang niet te voldoen aan de wettelijke regels voor het gebruik van chemicaliën bij de mijnbouw. Dit blijkt uit een onderzoek van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RiVM), het rapport spreekt van een “een potentieel ernstige bedreiging voor mens en milieu”.

Nedmag-directeur Brüning noemt dit een “administratieve omissie”.
SodM vindt het echter een voldoende ernstige overtreding om een handhavingstraject te starten. Wij maken ons nog ongeruster dan we al waren over de praktijken van Nedmag:

  • Nedmag houdt zich niet aan de wet.
  • Nedmag gebruikt dieselolie voor een toepassing die niet door de leverancier is goedgekeurd, sterker nog, de leverancier ontraadt het gebruik voor alle niet door haar goedgekeurde toepassingen.
  • Nedmag ontwijkt hiermee ook de verplichte transparantie over de risico’s voor mens en milieu.

Dieselolie wordt gebruikt om het dak van de zoutcaverne te beschermen tegen instorting. Het gebruik van dit soort giftige stoffen behoort te worden aangemeld bij REACH. Nedmag en Nouryon hebben dit niet gedaan, daarmee voldoen zij niet aan de Mijnbouwregeling en REACH. Daardoor zijn de risico’s voor mens en milieu niet voor iedereen inzichtelijk.

De leverancier van de dieselolie heeft beschreven waarvoor de dieselolie veilig kan worden gebruikt. Gebruik in de zoutwinning, als oliedeken om te voorkomen dat het dak van de zoutcaverne oplost is daar niet bij.
Gebruik voor alle andere toepassingen dan de toegestane wordt door de leverancier afgeraden.

Het  is hierdoor niet voldoende inzichtelijk in hoeverre het gebruik risico’s oplevert en welke risicobeheersmaatregelen nodig zijn. Staatstoezicht op de Mijnen heeft de bedrijven tot maandag de tijd gegeven om een zienswijze in te dienen. Als ze in gebreke blijven gaat SodM over tot handhaving.

Wij constateren dat Nedmag aan geen enkele van de voorwaarden van REACH voldoet. Ze hebben onder REACH geen toestemming voor het gebruik van diesel en hebben ook niets geregistreerd. Volgens de geldende regels moet Nedmag ook actief het gebruik van diesel in de ondergrond terugdringen. Uit hun nieuwe winningsplan blijkt dat zij dit geenszins van plan zijn, integendeel. De komende jaren wil Nedmag weer miljoenen liters diesel de grond in pompen waarvan slechts een fractie teruggewonnen kan worden. De rest blijft voor eeuwig in de ondergrond achter, tot het weer gaat lekken – en dan kan het ons drinkwater in gevaar brengen.


REACH is een systeem voor registratie, evaluatie en toelating van chemische stoffen die in de Europese Unie geproduceerd of geïmporteerd worden. De naam ‘REACH’ betekent Registration, Evaluation, Authorization and restriction of CHemicals. De regelgeving (Verordening nr. 1907/2006) hierover dateert van 18 december 2006, en is vanaf 1 juni 2007 van kracht geworden.

Het doel van het REACH-systeem is het beheersen van de risico’s van chemische stoffen, zoals de risico’s op giframpen, brand en explosies, gezondheidsschade bij werknemers en consumenten, en schade aan het milieu.

Volgens het REACH-systeem zouden alle stoffen die in de Europese Unie in gebruik zijn of in gebruik worden genomen als volgt behandeld moeten worden:

      • inventariseren via een verplichte registratie van de producent of importeur;
      • evalueren voor wat betreft hun risico’s voor mens en milieu;
      • en op basis daarvan al dan niet toelating te geven (autorisatie) om de stoffen te gebruiken.
      • waar mogelijk het gebruik van gevaarlijke chemische stoffen terugdringen.