Categoriearchief: Veiligheid

Dwangsom mogelijk voor Nouryon door gebruik diesel bij zoutwinning Twente

15 februari 2019 | rtv Oost | Mirjam Haven

Zoutwinningsbedrijf Nouryon, het voormalige AkzoNobel, riskeert een dwangsom door het gebruik van dieselolie bij zoutwinning. Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) heeft het RIVM laten onderzoeken of de zoutbedrijven in Nederland de risico’s van het gebruik van diesel in de diepe ondergrond voldoende in kaart hebben gebracht. Dit is niet het geval, daarom begint het SodM met een handhavingstraject.
Lees verder…

Nog steeds onzekerheid over calamiteit Nedmag Tripscompagnie

11 februari 2019 | Stop Zoutwinning

Nog steeds grote onzekerheid en onduidelijkheid over de oorzaken en de gevolgen van de Nedmagcalamiteit bij Tripscompagnie van 20 april 2018.

Voor de GBB-bijeenkomst van 22 januari 2018 was Ir. T.F. Kockelkoren uitgenodigd, inspecteur-generaal van het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM).

Kort samengevat laat de calamiteit bij Tripscompagnie in april 2018 volgens Kockelkoren zien dat de risico’s van zoutwinning groter zijn dan men wist.

Er zit daar al 40 miljoen liter dieselolie in de ondergrond (in de cavernes) die niet meer verwijderd kan worden. Nu is er dieselolie weggelekt, Nedmag weet eigenlijk niet precies waar die gebleven is. Door het lek onstaat er nu meer bodemdaling dan toegestaan en ook veel sneller.

____________________________

Nedmag meldt zelf op haar website dat de onderzoeken naar de oorzaken en de gevolgen afgerond zijn en ingediend zijn bij SodM. Volgens Nedmag zijn er nu nieuwe inzichten over de veiligheid en hebben zij die verwerkt in het nieuwe winningsplan voor Borgercompagnie en Tripscompagnie. Nedmag geeft er in haar nieuwsbericht veel te weinig informatie over, het is meer een PR-verhaal dan een uitleg.

De geloofwaardigheid van Nedmag is inmiddels tot nul gedaald, na alle misleidende, onvolledige en zelfs onjuiste informatie van de afgelopen jaren. We wachten daarom op informatie van SodM, die heeft de conclusies van Nedmag nog steeds niet bevestigd.

Helaas heeft SodM ons 19 weken (!) laten wachten op de informatie uit ons Wob-verzoek van 25 september 2018 en kregen we niet waarom we gevraagd hadden, namelijk alle informatie tot nu toe.

Zo gaat dat dus, je vraagt om alle informatie tot nu toe, die krijg je pas meer dan 4 maanden later, op 7 februari 2019, en dan  krijgt je niet alle informatie waarom je gevraagd hebt maar alleen de informatie tot aan de aanvraagdatum van 25 september 2018. Onbegrijpelijk.

Natuurlijk blijven wij Wob-verzoeken doen totdat we alle informatie krijgen maar leuker maken ze het op deze manier niet en ook niet makkelijker.

Ongerustheid blijft
De informatie die is vrijgekomen via verschillende WOB verzoeken is ronduit schokkend. Er is o.a. sprake van ruim 100 miljoen liter gelekte pekel, wat in het eerste jaar zou oplopen tot ruim 400 miljoen liter, en vervolgens nog eens 400 miljoen liter per jaar!

Wat zijn de gevolgen op termijn? Bijvoorbeeld voor onze veiligheid, onze huizen, de landbouw, het milieu en de drinkwatervoorziening voor Noord-Nederland?

Zie ook

Wiebes wil dieselolie bij zoutwinning niet verbieden

10 februari 2019 | Stop Zoutwinning

SodM heeft aangegeven dat het gebruik van dieselolie bij de zoutwinning ongewenst is en dat de sector onderzoek moet doen naar alternatieven. Minister Wiebes wil het gebruik van dieselolie voorlopig echter nog niet verbieden.

Hij wil de zoutsector de tijd geven om alternatieven te ontwikkelen omdat het gebruik van dieselolie cruciaal zou zijn in de huidige werkwijze van de sector. Dat zegt hij in zijn antwoord op de kamervragen van Sandra Beckerman van 23 januari 2019.

Minister Wiebes gaat dus accoord met een werkwijze waarvan inmiddels gebleken is dat die onveilig is omdat niemand weet wat de gevolgen zijn van die weggelekte dieselolie. Bijvoorbeeld voor het milieu, de landbouw en de drinkwatervoorziening voor Noord-Nederland.

Tegelijkertijd zegt hij ook dat mijnbouwactiviteiten alleen toegestaan worden als is vastgesteld dat deze op veilige en milieuverantwoorde wijze kunnen worden uitgevoerd.

Als niemand weet wat de gevolgen zijn van zoveel dieselolie in onze bodem, hoe kan de minister dat dan veilig noemen?
Onbegrijpelijk!

Kamervragen over zoutwinning door Nedmag

7 februari 2019 | Stop Zoutwinning

Sandra Beckerman (SP) heeft op 23 januari 2019 kamervragen gesteld aan de Minister van Economische Zaken en Klimaat (EZK) over het bericht dat Nedmag maximaal zout mag winnen. Minister Wiebes heeft die op 6 februari 2019 beantwoord.

Sandra Beckerman (SP)

Sandra Beckerman (SP)

Vraag 1
Kent u het bericht «Nedmag gaat tot het uiterste om al het zout uit de Groninger bodem te halen»? Wat is hierop uw reactie?

Antwoord 1
Het klopt dat Nedmag op 28 november 2018 een gewijzigd winningsplan heeft ingediend. De totale hoeveelheid zout die Nedmag wil winnen op basis van het ingediende winningsplan bedraagt 3,7 miljoen ton. Op basis van de looptijd van deze maximale hoeveelheid wordt per jaar 315.000 ton zout gewonnen.


Vraag 2
Is de 95 centimeter bodemdaling waar Nedmag rekening mee houdt toegestaan? Zo nee, hoeveel daling is wel toegestaan?

Antwoord 2
Op basis van het geldende winningsplan is een bodemdaling van 95 cm niet toegestaan. Het huidige winningsplan staat maximaal 65 cm toe. Uit de procedure die het nieuwe winningsplan nu doorloopt, moet blijken of winning bij 95 cm bodemdaling veilig en verantwoord is. Het door Nedmag ingediende gewijzigde winningsplan wordt momenteel technisch inhoudelijk beoordeeld door Staatstoezicht op de Mijnen (SodM), TNO en de Technische commissie bodembeweging (Tcbb). Hierna wordt het winningsplan voor advies voorgelegd aan het waterschap Hunze en Aa’s, de provincies Groningen en Drenthe en de gemeenten Veendam, Midden-Groningen, Aa en Hunze en Tynaarlo. De Mijnraad brengt een advies uit over het winningsplan en gaat daarbij ook in op de uitgebrachte adviezen. Op basis van alle adviezen zal ik een ontwerpbesluit laten opstellen waarin beoordeeld zal worden of de risico’s en gevolgen die zijn verbonden aan de aangevraagde activiteiten aanvaardbaar zijn.


Vraag 3
Wat heeft het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) u geadviseerd? Voldoet het nieuwe winningsplan aan dat advies?

Antwoord 3
Het door Nedmag ingediende gewijzigde winningsplan ligt nog ter beoordeling en advisering bij SodM. Ik heb nog geen advies van SodM ontvangen. Het advies van SodM zal evenals het advies van TNO en de Tcbb ter beschikking worden gesteld aan de betreffende gemeenten, provincies en het waterschap, zodat deze adviezen kunnen worden betrokken in hun eigen advisering. Een advies van SodM over een gewijzigd winningsplan betreft een aantal thema’s, zoals veiligheid en volledigheid. Het advies van SodM en alle andere adviseurs zal ik meenemen in mijn instemmingsbesluit op dit gewijzigde winningsplan, en waarbij ik een afweging zal maken over de aanvaardbaarheid van de risico’s van de effecten die in dit winningsplan worden beschreven.


Vraag 4
Bent u van mening dat maximale zoutwinning verantwoord is gezien de lekkage en bodemvervuiling in april 2018 bij Veendam en de aardbeving van begin januari 2019? Maakt u zich nu echt geen zorgen dat steeds meer gerommel in de Groninger bodem leidt tot nog meer ellende in die provincie?

Antwoord 4
De conclusie of de voorgestane voortzetting van de zoutwinning verantwoord is kan pas worden getrokken als ik alle beoordelingen en adviezen heb ontvangen en gewogen. Uitgangspunt is dat met mijnbouwactiviteiten pas kan worden ingestemd als vast staat dat deze op veilige en milieuverantwoorde wijze kunnen worden uitgevoerd.


Vraag 5
Klopt het dat er nieuwe boringen worden gedaan in Midden-Groningen? Staan die nieuwe boorlocaties in verbinding met het grote cavernestelsel? Is het onderzoek naar toename van druk in het oude cavernestelsel al afgerond? Zo ja, kunt u dat de Kamer doen toekomen? Zo nee, wanneer wordt dat verwacht? Kan er niet beter pas opnieuw geboord worden als bekend is dat het oprecht veilig kan?

Antwoord 5
Er worden geen boringen gedaan vanuit de gemeente Midden-Groningen. De in het gewijzigde winningsplan aangevraagde boringen worden geboord vanuit de gemeente Veendam. De zoutcavernes die Nedmag wil gaan aanleggen liggen gedeeltelijk wel onder de gemeente Midden-Groningen. Deze nieuwe zoutcavernes mogen niet in verbinding staan met het grote cavernestelsel.

Naar aanleiding van het weglekken van pekelwater en diesel vanuit het huidige cavernestelsel op 20 april 2018 zijn verschillende onderzoeken uitgevoerd door Nedmag. SodM heeft toezicht gehouden op de wijze waarop de onderzoeken zijn uitgevoerd door Nedmag en wat de conclusies zijn van deze onderzoeken. Op basis van deze rapporten heeft Nedmag onder toezicht van SodM de maatregelen getroffen waarmee de cavernes gestabiliseerd en onder controle zijn gebracht. De resultaten van deze onderzoeken zijn verwerkt in het gewijzigde winningsplan. Nedmag heeft het gewijzigde winningsplan en de onderliggende onderzoeken al openbaar gemaakt en op de eigen website geplaatst. De conclusies van de onderzoeken zullen worden betrokken in het advies van SodM over het gewijzigde winningsplan, waarin ook de vraag of de risico’s en de gevolgen van de aangevraagde activiteiten aanvaardbaar zijn beantwoord wordt.


Vraag 6
Wordt bij die nieuwe boringen toegestaan dat diesel in de grond wordt gepompt om zout te winnen? Gaat u bewust toestaan dat nog meer gebied in Groningen kapot wordt gemaakt?

Antwoord 6
Momenteel is diesel een veelgebruikte toepassing bij zoutwinning. In de Staat van de sector Zout heeft SodM aangegeven dat het gebruik van diesel ongewenst is en dat de sector onderzoek moet doen naar alternatieven. Ik zal vooralsnog niet overgaan tot een algemeen verbod tot toepassing van diesel bij zoutwinning maar de sector nog de gelegenheid bieden om alternatieven te ontwikkelen. Het gebruik van diesel is cruciaal in de huidige werkwijze van de sector. SodM heeft een zelfstandige bevoegdheid en houdt scherp toezicht op het gebruik van diesel bij de zoutwinning.


Vraag 7
Klopt het dat men geen bezwaar kan maken tegen dit nieuwe winningsplan? Zo ja, waarom is dat het geval?

Antwoord 7
Nee, dat klopt niet. Het afgeven van een instemmingsbesluit op een winningsplan is met veel waarborgen omkleed en garandeert inspraak van betrokken overheden en bewoners. Allereerst worden alle betrokken partijen in de gelegenheid gesteld mij te adviseren over de aanvraag. De procedure bevindt zich nu in deze fase. Als er vervolgens met in achtneming van alle adviezen een ontwerpbesluit is opgesteld, wordt er door het ministerie een of meerdere informatieavonden georganiseerd waar omwonenden terecht kunnen voor het verkrijgen van aanvullende informatie en het indienen van zienswijzen. Iedereen kan gedurende zes weken op een ontwerpbesluit een zienswijze indienen. Daarna volgt het definitieve instemmingsbesluit waartegen beroep kan worden ingesteld. Zowel het ontwerp als het definitieve besluit worden gepubliceerd.

Gezien de bijzondere omstandigheden rond het bedrijf Nedmag en de verschillende procedures die nu lopen hebben mijn ambtenaren overleg gevoerd en afspraken gemaakt met de verschillende overheden in de regio over de procedure en hoe alle partijen het best gefaciliteerd konden worden. In aanvulling op deze procedure wordt nu een extra informatieavond georganiseerd voorafgaand aan de publicatie van het ontwerpinstemmingsbesluit.


Vraag 8
Garandeert u de veiligheid van de inwoners in dat gebied?

Antwoord 8
Met mijnbouwactiviteiten wordt pas ingestemd als is vastgesteld dat deze op veilige en milieuverantwoorde wijze kunnen worden uitgevoerd. Door de onafhankelijke toezichthouder wordt hierop toegezien. Absolute garanties voor veiligheid zijn echter niet te geven.

 

GBB in gesprek met Theodor Kockelkoren van SodM – Ook zoutwinning op de agenda

29 januari 2019 | Stop Zoutwinning

Voor de GBB-bijeenkomst van 22 januari 2019 was Ir. T.F. Kockelkoren uitgenodigd, inspecteur-generaal  van het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM), onafhankelijk toezichthouder op het naleven van wetten en regels rondom de mijnbouw en de gevolgen daarvan. Op de agenda stond niet alleen de gaswinning maar ook de zoutwinning.

Kort samengevat laat de calamiteit bij Tripscompagnie in april 2018 volgens Kockelkoren zien dat de risico’s van zoutwinning groter zijn dan men wist.

Er zit daar al 40 miljoen liter dieselolie in de ondergrond (in de cavernes) die niet meer verwijderd kan worden.  Nu is er dieselolie weggelekt, Nedmag weet eigenlijk niet precies waar die gebleven is. Door het lek onstaat er nu meer bodemdaling dan toegestaan en ook veel sneller.

Volgens Kockelkoren is de kans op vervuiling van drinkwater en grondwater klein maar hij zegt ook dat dit niet kan worden uitgesloten. Wij maken ons daar grote zorgen over.

Inmiddels wordt ook toegegeven dat zoutwinning aardbevingen kan veroorzaken. In opdracht van SodM is het monitoringnetwerk in de buurt van Heiligerlee uitgebreid. Daardoor kan de locatie van bevingen veel nauwkeuriger worden bepaald.

Sinds de installatie van het netwerk hebben zich een paar lichte bevingen voorgedaan. SodM wil dat deze netwerken verder worden uitgebreid zodat ze op meer plaatsen precies kunnen zien wat er gaande is. De recente bevingen worden nog onderzocht, die worden nog niet goed begrepen, ook door het KNMI niet.

In verband met de vele incidenten bij de zoutwinning heeft SodM het toezicht sterk uitgebreid.

Hieronder de opname van het deel over zoutwinning.

 

Ook video’s van de overige onderwerpen
Zie voor de overige onderwerpen de GBB-video’s daarover in het Beeldverslag van het gesprek tussen de GBB en dhr. Kockelkoren (SodM) op de GBB-website.

Midden-Groningen laat inwoners meepraten over advies winningsplan

29 januari 2019 | Stop Zoutwinning

Gemeente Midden-Groningen heeft op 23 januari 2019 een inloopbijeenkomst gehouden over het nieuwe winningsplan van Nedmag.

Wethouder Anja Woortman van Midden-Groningen ging in gesprek met bezorgde inwoners die te maken krijgen met de gevolgen van dit winningsplan. De uitkomsten daarvan verwerkt Midden-Groningen in haar advies aan de minister.

Samengevat komt dat op het volgende neer:

  • Angst en ongerustheid
    Angst, ongerustheid en zorgen onder de omwonenden.
    Zij willen geen verdere uitbreiding van dit soort riskante activiteiten waarvan niemand echt zeker weet wat de gevolgen en de risico’s zijn, zeker op lange termijn.
  • Schade
    Vrijwel alle aanwezigen hebben schade aan hun huizen. Schade wordt door Nedmag niet erkend.De meeste aandacht van bestuurders en politici gaat uit naar versterking, schadeherstel en –vergoeding, er is te weinig aandacht voor de problemen rond de erkenning van mijnbouwschade.In 2017 zijn er 5000 mijnbouwschaderapporten opgemaakt waarvan 87% afgewezen is!
    Nedmag verwijst naar de NAM en de NAM naar Nedmag.
    Daarmee lijkt Nedmag de Shell/NAM-strategie te volgen, niet zo vreemd gezien het feit dat Nedmag is voortgekomen uit Shell-Billiton.Schokkend is wel dat onze eigen overheden dit toestaan en zelfs medeverantwoordelijk zijn; 50% van de Nedmag aandelen is namelijk eigendom van de provincies Groningen, Friesland en Drenthe en het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (via de NOM).
  • Overlast en gezondheidsrisico’s
    Er is te weinig aandacht voor de permanente overlast door laag frequent geluid en de zware geluidsoverlast bij het boren van de putten, bij onderhoud en bij aanpassingen.
    Het maken van een nieuw boorgat kan een aantal maanden duren en gaat 24 uur per dag, zeven dagen in de week door.
    Een omwonende omschreef het geluid dat je al die tijd hoort als: “alsof er een vrachtwagen door je slaapkamer rijdt”. En dat steeds opnieuw, voor elk nieuw boorgat én elke keer dat er onderhoud en aanpassingen gedaan worden, ook dit kan maanden duren.

Gemeente Midden-Groningen laat met deze actie opnieuw zien dat zij achter haar burgers staat.
Wij vinden dat de provinciebesturen van Groningen en Drenthe en de gemeentebesturen van Veendam, Aa en Hunze en Tynaarlo dit goede voorbeeld moeten volgen. Wij roepen u allemaal op om dit bij hen onder de aandacht te brengen!

Inwoners van de gemeente Midden-Groningen kunnen voor 15 februari 2019 nog een reactie indienen per e-mail: gemeente@midden-groningen.nl of per post: Postbus 75, 9600 AB Hoogezand. Vergeet niet om uw persoonsgegevens te vermelden.

Op 22 januari was er een aparte sessie voor de dorpsverenigingen en bewonersgroepen van de dorpen die door de zoutwinning van Nedmag geraakt worden. Ook stichting Stop Zoutwinning was daarbij aanwezig.  Nedmag hield het gebruikelijke verkoopverhaal dat we inmiddels kennen en waarin gevolgen en de risico’s voor de omwonenden stelselmatig gebagatelliseeerd worden.  De aanwezigen konden daar vragen over stellen. Aansluitend gaf  de gemeente haar zienswijze.

Deze week 2 aardbevingen bij Veendam

11 januari 2019 | Stop Zoutwinning

7 januari 2019 was er een aardbeving van 1.3 op de schaal van Richter bij de Langeleegte in Veendam. Volgens Ons Laand, ons lu gaf de meetapparatuur bij Veendam echter 1.72 aan.

Volgens het KNMI is de aardbeving waarschijnlijk niet veroorzaakt door zoutwinning maar door gaswinning in het Drentse Annerveen. Zekerheid daarover hebben we dus niet, wel veel vragen. Het rapport over de Nedmag-calamiteit bij Tripscompagnie is nog steeds niet beschikbaar.

Op 9 januari 2019 was er alweer een aardbeving bij Veendam, nu van 1.0 op de schaal van Richter op 1.000 meter diepte in of bij de gasopslagcavernes van EnergyStock (Gasunie) in Zuidwending bij Veendam. 1.000 meter, dat is nog dichter bij de oppervlakte dan de meeste andere aardbevingen in de regio!

De Gasunie meldt dat zij eerst de analyse van het KNMI afwacht en, indien nodig, nader onderzoek doen bij de zoutcavernes van AkzoNobel en/of bij de gasopslag van de Gasunie.
Door veel mensen gehoord en gevoeld
De aardbeving van 9 januari jl. werd niet alleen in Veendam door veel mensen gehoord en gevoeld maar zelfs tot in Loppersum, hemelsbreed meer dan 40 kilometer van Zuidwending!

Toch beweert de Gasunie in haar communicatie dat bevingen van 1.0 niet gevoeld kunnen worden en nooit schade op kunnen leveren. Onbegrijpelijk.

Ook noemt de Gasunie het mogelijk dat deze aardbeving een natuurlijke oorzaak heeft. Later aangevuld met de opmerking dat activering van breuken door gaswinning als natuurlijke oorzaak wordt gezien. Een buitengewoon vreemde redenering.

Opnieuw is gemeld dat niet alle meetgegevens beschikbaar zijn.

De ongerustheid in en rond Veendam neemt toe. Het is de hoogste tijd dat de overheid de communicatie hierover verbetert en alle informatie beschikbaar stelt voor onafhankelijk onderzoek.

Nog steeds geen openheid over Nedmagcalamiteit Tripscompagnie

6 januari 2019 | Stop Zoutwinning

We hebben nog steeds geen volledige duidelijkheid over de oorzaak van de calamiteit van april jl. bij de Nedmagput in Tripscompagnie. Dit leidt tot grotere en versnelde bodemdaling (meer dan 10 keer zo snel!).

Vervuiling van het grondwater is niet uit te sluiten. Nedmag beweert de oorzaak te kennen maar dit is nog steeds niet door SodM bevestigd.

De informatie die is vrijgekomen via verschillende WOB verzoeken is ronduit schokkend. Er is o.a. sprake van ruim 100 miljoen liter gelekte pekel, wat in het eerste jaar zou oplopen tot ruim 400 miljoen liter, en vervolgens nog eens 400 miljoen liter per jaar!

We blijven dit op de voet volgen!

Zie ook

Lekkage bij Nedmag

3 januari 2019 | Stop Zoutwinning

14 november 2018:  miljoenen liters pekelwater weggelekt
Uit de ondergrondse persleiding van Nedmag die op 14 november jl. gesprongen is, zijn miljoenen liters zout water weggelekt.  De Omgevingsdienst Groningen laat onderzoeken of de bodem door het weggelekte pekelwater vervuild is.

Tweede Kamerleden Sandra Beckerman (SP) en Tom van der Lee (GL) hebben kamervragen gesteld. Onder andere welke onderzoeken gedaan worden om herhaling te voorkomen en wanneer er volgens de minister van EZK voldoende reden is om Nedmag onder verscherpt toezicht te plaatsen.  De Partij voor het Noorden heeft er schriftelijke vragen over ingediend bij de gemeente Oldambt.

22 december 2018: 100.000-200.000 liter pekelwater weggelekt
Op 22 december is opnieuw lekkage onstaan, een paar honderd meter verderop. Deze keer is 100.000 tot 200.000 liter pekelwater weggelekt.

Stop Zoutwinning maakt zich zorgen over de voortdurende vervuiling van de ondergrond en de risico’s voor ons drinkwater en de landbouw.

Alleen het kapotte deel van de Nedmag afvalwaterleiding is vandaag vervangen. Hoe ziet de rest van de Nedmag afvalwaterleiding er uit? Over een maand weer een lekkage?

Het lijkt erop dat Nedmag de zaak niet meer in de hand heeft. Onverantwoord!

Zie ook

Gesprek met Staatstoezicht op de Mijnen (SodM)

5 december 2018 | Stop Zoutwinning

Inspecteur-generaal Theodor Kockelkoren en senior inspecteur Ondergrond Gerco Hoedeman van SodM zijn 5 december jl. in Borgercompagnie geweest voor een gesprek met de bewonersgroep Borgercompagnie en Stichting Stop Zoutwinning .

Dat was in diverse opzichten een verhelderend gesprek. Zo bleek onder andere dat de beweringen van Nedmag over oorzaak en risico’s van de Nedmagcalamiteit in Tripscompagnie niet kloppen. Nedmag doet het voorkomen alsof SodM de conclusies van Nedmag volledig deelt, maar dat blijkt helemaal niet waar te zijn.

Ook lijkt SodM de risico’s van het gebruik van dieselolie hoger in te schatten dan Nedmag.

Nedmag zegt dat ze van hun fouten leren en dat ze de winningsmethode gaan aanpassen, ze gaan de cavernes kleiner maken en de druk bij het winnen veranderen.
Volgens ons zeggen ze daarmee dat de cavernes en de druk bij het winnen te groot waren en dat ze kennelijk niet wisten wat de risico’s daarvan waren . Dat bevestigt onze indruk dat Nedmag geen controle heeft over de gevolgen van haar activiteiten. Wij vinden dat onverantwoord!

Wij hadden meer vragen dan SodM in twee uur kon beantwoorden. Daarom is afgesproken dat wij de resterende vragen schriftelijk bij SodM indienen.  Meer informatie hierover in een volgend nieuwsbericht.