Uitgelicht bericht

Niet nóg meer zoutwinning in aardbevingsgebied!
Nedmag wil nog meer zout gaan winnen in een regio die al ernstig te lijden heeft onder de gevolgen van de huidige mijnbouw. Beschadigde en verzwakte huizen, vervuiling van bodem, lucht en grondwater, ernstige geluidsoverlast en aantasting van woon- en leefklimaat, afwenteling van kosten op burgers en grote onzekerheid over de veiligheid.
Onverantwoord en onaanvaardbaar!

Onduidelijkheid over bodemdaling – Kamervragen

5 maart 2021 | Stop Zoutwinning |

Henk Nijboer (PvdA) heeft op 26 januari 2021 vragen gesteld aan de minister van Economische Zaken en Klimaat (EZK) over de bodemdaling bij zoutwinning. Minister van ‘t Wout heeft die vragen op 5 maart 2021 beantwoord.

Henk Nijboer PvdAEr blijkt onduidelijkheid te zijn over de bodemdaling bij zoutwinning. Het is mogelijk dat het centrum van de bodemdalingskom na enige tijd weer iets omhoog komt.

Wij vragen ons af wat dit betekent voor de maatregelen die het waterschap heeft moeten nemen om de bodemdaling op te vangen.

  • Is dan opnieuw aanpassing nodig?
  • Wie gaat dat betalen?
  • Is daar door Nedmag geld voor gereserveerd of lopen we het risico dat dit via de waterschapslasten op de bewoners verhaald wordt?

En kan er dan opnieuw schade aan huizen en bedrijfsgebouwen optreden?

De minister erkent dat een verandering van de waterhuishouding kan leiden tot schade aan gebouwen, natuur en milieu en mogelijk ook de land- en tuinbouw door verzilting.

Bij de zoutwinning in Friesland is de peilverlaging tot een minimum beperkt om de verzilting niet te versterken. Wij vragen ons af hoe dit in onze regio zit, zijn de belangen van land- en tuinbouw in onze regio voor de lange termijn wel voldoende geborgd?

Transparantie zoutwinning EITI past op 1 A4

28 januari 2021 | Stop Zoutwinning |

EITI (Extractive Industries Transparency Initiative) is een vrijwillige wereldwijde standaard voor het transparant maken van de delfstoffenindustrie. Op 28 januari 2021 heeft de NL-EITI MSG haar tweede, jaarlijkse, NL-EITI-rapport gepubliceerd, over het jaar 2018 en gericht op de  olie- en gasindustrie. Zie Transparantierapport delfstoffenindustrie teleurstellend voor ons oordeel over dit rapport.

Hoewel beloofd was dat de zoutindustrie dit jaar ook meegenomen zou worden is er amper 1 A4 over de zoutindustrie te vinden in het 125 pagina’s tellende rapport. Dat vinden wij niet transparant, wel veelzeggend.

De tekst hieronder is alles wat er over de zoutindustrie in het NL-EITI-rapport van januari 2021 staat.

3. De regels en spelers in de mijnbouwsector
3.2. Fiscale regelgeving
3.2.2. Zout
“Net als alle vennootschappen die in Nederland activiteiten verrichten, zijn de bedrijven die zout winnen vennootschapsbelasting verschuldigd aan de Nederlandse Staat over de winsten die zij met hun activiteiten behalen. Naast de vennootschapsbelasting betalen de zoutbedrijven andere afdrachten aan de Staat. Deze afdrachten zijn gebaseerd op de Mijnbouwwet en vastgelegd in de voorschriften die zijn verbonden aan de winningsvergunningen die aan deze bedrijven zijn verleend. Het gaat hier om een aan de winst gerelateerd winstaandeel, dan wel een op de geproduceerde zouthoeveelheid gebaseerde afdracht.”

4. Kerngegevens delfstoffenwinning in Nederland in 2018
4.3. Zout
“In 2018 is er één winningsvergunningaanvraag ingediend. Per 1 januari 2019 waren er 16 winningsvergunningen en waren er geen opsporingsvergunningen van kracht. De productie van steenzout in 2018 bedroeg 6,7 miljoen ton (keukenzout en magnesiumzout). Van deze 6,7 miljoen ton zout werd 2,7 miljoen ton door AkzoNobel Hengelo gewonnen, 3,0 miljoen ton door AkzoNobel Delfzijl, 0,7 miljoen ton door Frisia en 0,3 miljoen ton door Nedmag. Er werd in ons land circa 2,9 miljoen ton zout gebruikt. Zie hoofdstuk 6 van het Jaarverslag 2018 – Delfstoffen en Aardwarmte in Nederland voor meer details.

Er zijn in de Nederlandse zoutsector ongeveer 790 mensen werkzaam. De indirecte werkgelegenheid wordt geschat op 2000 arbeidsplaatsen (voltijdsequivalenten). Volgens het CBS werd er in 2018 in Nederland 0,4 miljoen ton aan zoutproducten ingevoerd. De uitvoer bedroeg in 2018 zo’n 4,5 miljoen ton.”

5. Opbrengsten en reconciliatie van E&P-bedrijven in 2018
5.2. Reconciliatie van gerapporteerde betalingen door E&P-bedrijven in 2018
5.2.8. Betalingen van zoutbedrijven
“De NL-EITI MSG heeft besloten om een eenzijdige openbaarmaking van de Belastingdienst en EZK op te nemen met betrekking tot de betalingen door de zoutbedrijven in 2018.De totale afdrachten aan de Belastingdienst voor de vennootschapsbelasting bedroegen in 2018 20.224 euro.Verder rapporteerde EZK betalingen ontvangen van zoutbedrijven in 2018 voor heffingen verbonden aan de geproduceerde hoeveelheden voor 2.599.101 euro.”

Informatief? Transparant? Een schijnvertoning!

Transparantierapport delfstoffenindustrie teleurstellend

28 januari 2021 | Stop Zoutwinning |

EITI (Extractive Industries Transparency Initiative) is een vrijwillige wereldwijde standaard voor het transparant maken van de delfstoffenindustrie. Op 28 januari 2021 heeft de NL-EITI MSG haar tweede, jaarlijkse, NL-EITI-rapport gepubliceerd, over het jaar 2018 en gericht op de olie-, gas- en zoutindustrie.

Het doel van NL-EITI is “het beschikbaar stellen van betrouwbare en begrijpelijke informatie over de delfstoffenwinning in Nederland en de financiële stromen tussen de delfstoffenindustrie en de Nederlandse overheid. Het jaarlijkse EITI-rapport beoogt die informatie te geven en de beschikbare gegevens in hun context te presenteren. Veel informatie uit dit rapport is reeds publiek beschikbaar, maar verspreid over meerdere organisaties en bronnen. De meerwaarde van dit rapport is dat al deze informatie in één document in samenhang wordt aangeboden.”

Dat klinkt goed. En het is ook zeker nodig, het is al geruime tijd bekend dat de informatie over mijnbouw in Nederland onbetrouwbaar is.

Uit onderzoek is gebleken dat officiële gegevens en rapporten over mijnbouw in ons land vol met fouten zitten en dat er ook sprake is van bewuste misleiding.

De hoogste tijd dus voor een rapport met betrouwbare informatie door een onafhankelijke instantie.

Is dat gelukt? Volgens ons niet.

Meteen aan het begin van het rapport lezen we: “In dit rapport wordt veelvuldig informatie gebruikt uit externe bronnen. De NL-EITI MSG heeft deze informatie niet gecontroleerd op juistheid en is derhalve niet verantwoordelijk voor deze informatie.”

Bijlage 2 bevat een overzicht van de leden. Onafhankelijk? Dat lijkt er niet op, met zoveel vertegenwoordigers uit de mijnbouwindustrie en de belanghebbende overheden kan deze groep niet onafhankelijk genoemd worden.

Een gemiste kans en een nieuwe deuk in het vertrouwen.

En die begin vorig jaar toegezegde informatie over de zoutwinning? Hooguit één pagina in een rapport van 125 pagina’s. Hoe informatief is dat? En transparant al helemaal niet.

Ook de voorlopige analyse van de betaalstromen heeft alleen betrekking op de olie- en gaswinning in Nederland. De zoutwinning is niet meegenomen.

Zie ook

Veendam is nummer 1 in top 20 Verzakking

9 december 2020 | Stop Zoutwinning

Veendam staat nu bovenaan in de top 20 van gemeentes qua verzakking.
Met de recent gepubliceerde bodemdalingskaart 2.0 data heeft SkyGeo een rangschikking gemaakt van gemeentes op basis van variatie van verzakking.
Zij waren verrast over het eerste nieuwe inzicht uit deze rangschikking. Nu er écht gemeten wordt blijkt niet Gouda de gemeente te zijn met de meeste verzakking maar Veendam.

“In Veendam worden de hoge variaties voornamelijk veroorzaakt door de lokale zakkingskom boven het diep gelegen Veendamse Zoutkussen. Zo’n zakkingskom is een na-ijlend verschijnsel dat vaak voorkomt in gebieden waar diepe mijnbouw, zoutwinning of gaswinning plaatsvinden.” Lees verder …

Informerende bijeenkomst Raad Aa en Hunze over mijnbouw

19 november 2020 | Stichting Stop Zoutwinning

De gemeente Aa en Hunze heeft al decennia te maken met de gevolgen van gaswinning en  zoutwinning.

Nu de negatieve gevolgen en de risico’s groter blijken dan oorspronkelijk werd ingeschat heeft de gemeenteraad van Aa en Hunze aangegeven meer fundamenteel te willen spreken over de visie op activiteiten in de ondergrond van Aa en Hunze.

Daarom is op 19 november 2020  een informatiebijeenkomst met Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) georganiseerd. U kunt de bijeenkomst hier terugkijken.

Ten behoeve van deze bijeenkomst zijn meer dan 50 vragen aan Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) verzameld door raadsleden, inwoners en de mijnbouw klankbordgroep.

De SodM-presentatie is als pdf-bestand beschikbaar.

 

Vragen SP provincie Drenthe over schaderegeling zoutwinning

17 november 2020 | SP

“De SP stelt vragen aan het college over de schadeafhandeling bij zoutwinning door Nedmag. De gemeenten Tynaarlo, Aa en Hunze, Veendam en Midden Groningen en de provincie Groningen vragen allemaal om schadeafhandeling waarbij de omgekeerde bewijslast geldt. Zo niet de provincie Drenthe. Die vraagt alleen om een ‘goede schaderegeling’. Ronald van der Meijden wil van het college horen wat ze daar dan onder verstaan.

Daarnaast wil hij weten waarom de Staten, in tegenstelling tot bovengenoemde medeoverheden, geen debat heeft kunnen voeren over de zienswijze vóórdat deze naar de minister werd gestuurd.

De Staten van Drenthe hebben, in tegenstelling tot andere medeoverheden (zie bijlage), niet de gelegenheid gehad om hun inbreng te leveren op de Drentse zienswijze op bovengenoemd ontwerpbesluit voordat deze naar de minister werd gestuurd. Inwoners hebben hierdoor ook niet de mogelijkheid gehad om in een openbare vergadering hun zorgen en wensen met de Statenleden te delen.

De SP heeft tijdens de commissievergadering van 21 oktober j.l aangedrongen om vanuit Drenthe een aanvullende zienswijze naar de minister te sturen. We hebben duidelijk gemaakt dat bij alle mijnbouwactiviteiten, en dus ook bij zoutwinning, een onafhankelijke schaderegeling geregeld moet zijn waarbij de bewijslast van de oorzaak van schade niet bij onze inwoners moet liggen.

Uw college is echter niet van plan een aanvullende zienswijze in te dienen en blijft vasthouden aan een zienswijze die vraagt om ‘een goede schaderegeling’.” Lees verder …

 

 

 

Gemeenteraad Aa en Hunze stemt unaniem in met zienswijze tegen zoutwinning

28 augustus 2020 | Gemeente Aa en Hunze

“De gemeenteraad van Aa en Hunze heeft op 27 augustus unaniem ingestemd met de aanvullingen op de zienswijze op het ontwerp-instemmingsbesluit van de minister van Economische Zaken en Klimaat. De minister wil Nedmag BV de mogelijkheid geven om tot eind 2045 maximaal 3,7 miljoen ton magnesiumzout te winnen.

Het ontwerp-instemmingsbesluit lag van 11 juni tot en met 24 juli ter inzage. Binnen deze termijn konden zienswijzen worden ingediend. Daarvan maakte het college van burgemeester en wethouders al gebruik door voor de zomervakantie een zienswijze in te dienen. Onder druk van de gemeente werd daarbij met de minister afgesproken dat er na de zomervakantie een aanvulling op de zienswijze ingediend kon worden. Het college vond het van het grootste belang dat er genoeg tijd zou zijn om inwoners te horen en de gemeenteraad de gelegenheid te geven om zich ook over het instemmingsbesluit uit te spreken.”
Lees verder … voor het volledige nieuwsbericht op de website van de gemeente Aa en Hunze

Zie ook

Gemeenteraad Aa en Hunze unaniem tegen verdere zoutwinning Nedmag

27 augustus 2020 | Rtv Drenthe | Hjalmar Guit

“De voltallige gemeenteraad van Aa en Hunze wil geen verdere zoutwinning in de Veenkoloniën. De raad schaart zich daarmee unaniem achter de opstelling van het college van burgemeester en wethouders richting minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat dat zoutwinbedrijf Nedmag de zoutwinning moet afbouwen. [..]

Het college van Aa en Hunze diende eind juni een zienswijze in op het zogeheten ontwerp-instemmingsbesluit van de minister met de boodschap om tegen meer zoutwinning te zijn.

Die zienswijze is nu op een aantal punten aangevuld. Zo gaat de gemeente bij de minister aandringen op het houden van vijfjaarlijkse herijkingsmomenten, waardoor de minister elke vijf jaar de zoutwinning onder de loep moet nemen. Daarnaast moet de minister als het aan Aa en Hunze ligt de leiding nemen over het waarborgen van toekomstige extra kosten voor waterhuishouding in het gebied. Daarover wil de minister nu niets in de Mijnbouwwet opnemen.” Lees verder …

Status nieuw winningsplan Nedmag

17 augustus 2020 | Stop Zoutwinning |

Concept-besluiten vergunningen
Afgelopen juni legde het ministerie voor Economische Zaken en Klimaat de (ontwerp) instemmingsbesluiten ter inzage voor het nieuwe winningsplan en andere vergunningen van Nedmag. De besluiten sloegen in de regio in als een bom: zelfs negatieve adviezen van het Staatstoezicht op de Mijnen werden in de wind geslagen. Veiligheid kwam, zoals zo vaak, op het tweede plan. Omwonenden van de magnesiumzoutwinning laten het er niet bij zitten. De risico’s van de winning vallen, mede getuige de ernstige calamiteit (een ondergrondse lekkage van pekel én diesel in april 2018), niet te ontkennen.

Zienswijzen
Stichting Stop Zoutwinning heeft samen met Bewonersgroep Borgercompagnie een ondubbelzinnige zienswijze tegen het nieuwe winningsplan van zoutmijnbouwer Nedmag opgesteld die geen spaan heel laat van het winningsplan van Nedmag en van de concept besluiten.

Deze zienswijze is nu bij het ministerie ingediend namens de beide groeperingen, maar ook namens de Groninger Bodembeweging en dorpsverenigingen uit Kiel-Windeweer, Kalkwijk en Annerveenschekanaal. De steun voor de zienswijze uit de hele regio is ongekend, ook ongeveer 550 particulieren hebben de zienswijze ondertekend!

Gemeente Midden-Groningen heeft ook een zienswijze ingediend, net als de andere lokale overheden in de regio. Midden-Groningen wil dat Nedmag de zoutwinning afbouwt. Midden-Groningen maakt zich grote zorgen over het experimentele karakter van deze vorm van zoutwinning, de onbeheersbaarheid van de bodemdaling en de onomkeerbaarheid daarvan en de gevolgen van het grootschalige gebruik van dieselolie. Bij de inwoners is sprake van gestapelde effecten van mijnbouw en Midden-Groningen is van mening dat de inwoners al erg genoeg getroffen zijn door de onzekerheden, de schades en de veiligheidsaspecten ten gevolge van de gaswinning. Er is een grens aan wat men mag en kan verwachten van inwoners.

Binnenkort informeren wij iedereen die de zienswijze van Stop Zoutwinning medeondertekend heeft over het vervolg, de gang naar de Raad van State.

Nedmag toont ware aard in zienswijze

28 juli 2020 | Stop Zoutwinning

De zienswijze van Nedmag op de ontwerpbesluiten van het Ministerie voor Economische Zaken en Klimaat toont de ware aard van Nedmag. Minister Wiebes geeft het bedrijf – tegen het advies van het Staatstoezicht op de Mijnen in – al álles waar ze om vroegen maar dat is voor Nedmag nog niet genoeg.

Nedmag wil geen onafhankelijk garantiefonds, probeert het ministerie met een fooi af te kopen en laat de belastingbetalers opdraaien voor het grootste deel van de kosten.

Vergunningen
In juni dit jaar legde het Ministerie voor Economische Zaken en Klimaat het (ontwerp) instemmingsbesluit ter inzage voor het nieuwe winningsplan en twee ontwerp omgevingsvergunningen van Nedmag. Tegen het advies van het Staatstoezicht op de Mijnen in wordt toegestaan om de winning uit één van de bestaande putten te hervatten. Uit stukken van het ministerie blijkt overduidelijk dat de motieven economisch zijn. Waar Nedmag zich in interviews erg tevreden toonde, en zelfs aangaf “het slim gespeeld te hebben”, laat het bedrijf in haar zienswijze pas echt haar ware aard zien: Deze zienswijze gaat alleen over geld. Meer specifiek, over geld besparen. De burgers draaien voor het merendeel van de kosten op en die kunnen ook nog eens vele malen hoger worden. Er zit nog steeds 45 miljoen liter diesel in de grond, een toekomstige milieuramp van ongeëvenaarde proporties, en Nedmag probeert het ministerie met een fooi af te kopen.

Waarborgfonds
De zienswijze van Nedmag draait grotendeels om één heikel punt: het onafhankelijk waarborgfonds dat het ministerie door het bedrijf wil laten instellen. Nedmag zegt het hiermee eens te zijn, maar probeert er onderuit te komen door te stellen dat dit waarborgfonds niet via het nu voorliggende instemmingsbesluit geregeld hoort te worden. In de plaats is Nedmag bereid “een bankgarantie van 2.5 miljoen euro” af te geven. Dat klinkt als een substantieel bedrag, maar voor iedereen die ook maar iets van mijnbouw afweet is het overduidelijk dat dit eigenlijk een schijntje is. Het afbouwen van de zoutwinning duurt volgens Nedmag 25 jaar. Dat is een ton per jaar. Gaan dan 2 parttimers samen alles met de hand opruimen? Of probeert Nedmag het ministerie hier een historische loer te draaien?

Bezwaren
Stichting Stop Zoutwinning heeft principiële bezwaren tegen de zienswijze van Nedmag:

  • Een bankgarantie biedt onvoldoende zekerheid, SodM adviseert niet voor niets een onafhankelijk fonds.
  • Nedmag moet álle kosten betalen van de gevolgen van hun zoutwinning maar noemt alleen de abandonneringskosten en de kosten van de extra benodigde civieltechnische installaties van het waterschap ten gevolge van extra bodemdaling. Zelfs alleen daarvoor is de voorgestelde bankgarantie bij lange na niet genoeg
  • Nedmag zwijgt over alle overige kosten en de enorme financiële risico’s, onder andere:
    • De maatregelen door het waterschap en het onderhoud daarvan moeten over een zeer lange periode betaald worden, deels zelfs voor altijd, ook als Nedmag hier al lang geen zout meer wint.
    • Schade aan de overige infrastructuur, huizen en bedrijfspanden.
    • Schade door veranderingen m.b.t. de gebruiksmogelijkheden van de gronden.
    • Milieuschade door o.a. lekkage van pekel en diesel.
    • De afvoer van afvalwater via de Veenkoloniale afvalwaterleiding (VKA).

Wie betaalt dat?
U voelt ‘m al aankomen: Nedmag wentelt deze kosten af op de burgers, de belastingbetalers mogen er voor opdraaien.

Bierviltje
Wij verzetten ons met hand en tand tegen uitbreiding van de zoutwinning in de regio, maar een onafhankelijk schadefonds blijft een vereiste: Als het recht zegeviert en de zoutwinning stopt zal er nog steeds opgeruimd moeten worden, én zullen er na-ijleffecten optreden. Deze laatste zijn onvoorspelbaar en onberekenbaar, maar de kosten van het afbouwen van de zoutwinning zijn veel duidelijker. Een snelle berekening op de achterkant van een bierviltje leert dat de kosten voor toekomstige schade, aanpassingen en onderhoud door het waterschap, en het afbouwen van de zoutwinning in de orde van grootte van 300 miljoen euro liggen. Maar dan zijn de 45 miljoen liter diesel nog niet eens uit de grond gehaald.

Overbrugging
Dat Nedmag zegt dat de bankgarantie slechts bedoeld is als overbrugging tot er nieuwe wetgeving van kracht wordt is ook niet relevant. Wetgeving waarvan de inhoud nog niet eens bekend is, laat staan de datum waarop die ingaat, is geen enkele garantie, integendeel. Nedmag zegt het in de zienswijze eigenlijk zelf al: “zolang Nedmag actief zout wint, zijn er voldoende middelen om aan de in artikel 11 genoemde verplichtingen te voldoen.” Met andere woorden: daarna draait de belastingbetaler er voor op. Ook een faillissement van Nedmag op korte termijn, waarbij de overheid, en dus de burger, voor de kosten opdraait, is helaas absoluut geen denkbeeldig scenario. Dit laatste wordt bevestigd door ontluisterende stukken van Nedmag en het ministerie die in het bezit zijn van stichting Stop Zoutwinning.